สถานการที่กำลังพิสูจน์กึ๋นผู้บริหารทรัพยากรมนุษย์

โดย ดิลก ถือกล้า

        สถานการณ์เศรษฐกิจ และ ธุรกิจในปัจจุบัน ได้เริ่มสำแดงเดชให้เห็นแล้วอย่างชัดเจน ไม่ว่าจะดูจากอัตราของภาวะการเลิกจ้าง การตกงาน หรือการลาออกที่สูงผิดปกติ แน่นอนว่า เป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับเรื่องของคนล้วนๆ สถานการณ์แบบนี้ในด้านหนึ่งก็สร้างความหนักใจให้กับผู้ที่ทำงานเกี่ยวกับการบริหารทรัพยากรมนุษย์ แต่อีกด้านหนึ่ง นี่คือบทพิสูจน์ของความเป็น "ทองแท้" ของพวกเรานักบริหารทรัพยากรมนุษย์ด้วยเช่นกัน ภาวะกดดันที่เกิดขึ้นอยู่ในเวลานี้ มาแบบเร็ว แบบแรง และมาแบบไร้รูปแบบอย่างสิ้นเชิง ผมว่าหลายคนกำลังเจอภาวะที่ต้องแก้ไขวันต่อวัน วางแผนกันเป็นสัปดาห์ มีการเปลี่ยนแปลงกันวันต่อวันในแทบทุกธุรกิจ ยกตัวอย่างผมเองก็ตาม เมื่อกลางปี2551 ผมยังต้องคิดว่า จะปรับเงินเดือนของทั้งภูมิภาคอย่างไรให้แข่งขันได้ เพราะในตอนนั้นกำลังเกิดเรื่องน้ำมันแพง ค่าครองชีพสูง ผมต้องขอนายปรับสูงกว่การจ่ายของตลาดทั้งภูมิภาค เพื่อรักษาระดับการจ้าง ตอนนั้นเป็นที่ชอบอกชอบใจของพนักงานทั้งแถบภูมิภาคเลย แต่หลังจากกลางปีได้สองสามเดือนเท่านั้น ปัญหาทางเศรษฐกิจกลับเปลี่ยนไปเป็นคนละฉาก กลายเป็นคนละเรื่อง ผมก็ต้องปรับเรื่องการบริหารผลตอบแทนไปตามสถานการณ์ ปลายปีที่ผ่านมา จากโบนัสที่เคยได้เฉลี่ยอยู่ที่ 3 เดือน ต้องหั่นเหลือ 1 เดือน พอประกาศไปอย่างนั้น จากที่ผมเคยเป็นพระเอกได้สองสามเดือน ก็กลายเป็นผู้ร้ายไปทันที

          ผมว่าในสถานการณ์นี้ ผู้บริหารทรัพยากรมนุษย์ โดยเฉพาะผู้ที่อยู่ในระดับสูง ต้องเป็นผู้ตัดสินใจและกำหนดทิศทางเรื่องคนขององค์กร จะต้องตั้งหลักกันให้ดี สิ่งที่เราจะต้องทำนับตั้งแต่ตอนนี้ก็คือ

          1. ต้องคิดในเชิงบวกให้มากที่สุด ใครที่มักจะมองโลกอย่างไร้ความหวังจะต้องบอกตัวเองให้มีหวัง ใครที่ชอบมองว่าปัญหาเกิดจากคนรอบข้างจากสิ่งรอบตัว ก็ให้มองออกไปจากตัวเองว่า เราเองก็เป็นส่วนหนึ่งของปัญหาด้วยหรือเปล่า หรือให้มองในข้อจำกัดที่มีอยู่ให้ขาดแล้วใช้ศักญภาพเราอย่างเต็มที่ในข้อจำกัดที่มีอยู่ หรือใครที่มักเลือกที่จะคิดว่าทำไม่ได้ เป็นไปไม่ได้ ก็ขอให้คิดเสมอว่า อะไรก็เปลี่ยนแปลงได้ อะรก็เกิดขึ้นได้หากมีความมุ่งมั่น ที่ผมพูดถึงเรื่องนี้ก็เพราะในสถานการณ์นี้ เราต้องตั้งต้นจากตัวเองก่อน ต้องนิ่งก่อน ต้องเกิดสติก่อนแล้วจะคิดอะไรต่ออะไรได้อีกมาก

          2. เปิดหูและเปิดตา เราจะต้องตามสถานการณ์ของธุรกิจบริษัทอย่างใกล้ชิดทั้งภายในและภายนอก จากภายนอกจะทำให้เราเห็นอุณหภูมิของตลาดแรงงาน จากภายในจะทำให้เรารู้ว่า เราจะจับประเด็นเรื่องคนในเรื่องอะไรที่จะตอบโจทย์ขององค์กรในเวลานั้นได้อย่างตรงจุด หากเราไปไม่ทันหรือไมม่รู้เกิดอะไรขึ้น เราจะเสนออะไรที่ผิดฝาผิดตัวกัยสถานการณ์และกลายเป็นตัวประหลาดในองค์กรได้

          3. สร้างเครือข่ายในวงการ ใครที่ชอบปิดตัวเอง หรือคิดว่าตัวเองเก่ง หรือคิดว่าตัวเองอยู่ในองค์กรใหญ่ ไม่ต้องง้อใคร ต้องเปลี่ยนสไตล์ใหม่ได้แล้ว เพราะการได้เจอเครือข่าย มีการแลกเปลี่ยนกัน มีการพบปะกัน ทำให้เราได้มุมมองในการแก้ปัญหาแบบคาดไม่ถึง ผมเองหลายครั้งคิดไม่ออก ยกหูไปบอกเพื่อน ก็ได้ข้อแนะนำที่มีค่ามาปรับใช้อก็ออกบ่อยไป และที่สำคัญ ในสถานการณ์นี้หากเรามีเครือข่ายเอาไว้ ถ้าเกิดอะไรขึ้นกับเรา ยังงก็พอมีช่องทางให้เรามีที่ไปได้

          4. เตรียมการทุกรูปแบบ เราจะต้องสร้างฉากที่น่าจะเป็นหรือ Scenario ที่อาจจะเกิดขึ้นกับองค์กรเรา และสร้างแนวทางการจัดการ ผลกระทบในแต่ละ Scenario เอาไว้ เพราะเมื่อเกิดอะไรขึ้นจริง เราจะได้ไม่ลนลาน และพร้อมลุย

          5. สร้างขวัญกำลังใจให้ทีม ทำให้เขาเชื่อมั่นในตัวเรา ปลูกความคิดในเชิงบวก และกำลังใจที่จะต่อสู้

          และสุดท้าย ข้อ6. รักนายคุณให้มากเข้าไว้ ถ้าไม่รักก็พยายามรักเขา ถ้ารักอยู่แล้วก็รักให้มาก เพราะในสถานการณ์นี้ เราต้องคุยต้องสื่อสารต้องทำความเข้าใจกับนายให้บ่อย ให้มาก เพื่อจะได้ทำอะไรไปในทางเดียวกันอย่างลงรอย

           ผมเองก็จะพยายามทำให้ได้อย่างที่ผมเขียนไว้เช่นกัน เพราะผมก็อยู่ในสถานะที่ไม่ต่างจากท่านผู้บริหารทรัพยากรมนุษย์อื่นๆที่เป็นอยู่ในเวลานี้

 ตีพิมพ์ครั้งแรก 26 มีนาคม 2552 www.hrm-excellence.com